İnsülin Direnci Nedir? Nasıl Kontrol Altına Alınır?

İnsülin direnci, vücudun ürettiği insülin hormonuna karşı duyarlılığının azalmasıyla ortaya çıkan bir durumdur. Bu durumda pankreas, kan şekerini dengelemek için daha fazla insülin salgılar; ancak hücreler bu hormonu etkili şekilde kullanamaz. Uzun süre kontrol altına alınmayan insülin direnci, tip 2 diyabet, kalp-damar hastalıkları, karaciğer yağlanması ve hormonal bozukluklara zemin hazırlayabilir.

Çoğu zaman sinsi ilerleyen insülin direnci; yorgunluk, tatlı krizleri, hızlı acıkma, kilo verme güçlüğü, bel çevresinde yağlanma, uyku bozuklukları ve ciltte koyulaşma (özellikle boyun, koltuk altı bölgelerinde) gibi belirtilerle kendini gösterebilir. Bu belirtiler varsa bir endokrinoloji veya iç hastalıkları uzmanına başvurmak erken tanı ve tedavi açısından kritik öneme sahiptir.

İnsülin Direncinde Yapılması Gerekenler

• Dengeli beslenme: Liften zengin sebze-meyve, tam tahıllar, sağlıklı yağlar ve yeterli protein tüketin.
• Düzenli egzersiz: Haftada en az 150 dakika orta tempolu yürüyüş veya benzeri aerobik egzersiz yapın.
• Kilo kontrolü: Vücut ağırlığının %5-10’unu kaybetmek bile insülin direncini belirgin şekilde iyileştirebilir.
• Yeterli uyku: Günde 7-9 saat kaliteli uyumak insülin duyarlılığını artırır.
• Stres yönetimi: Meditasyon, nefes egzersizleri veya hobi aktiviteleri ile kortizol seviyelerini dengeleyin.

İnsülin Direncinde Kaçınılması Gerekenler

• Aşırı şeker ve işlenmiş karbonhidrat tüketmek (beyaz ekmek, tatlılar, şekerli içecekler).
• Uzun süre hareketsiz kalmak.
• Düzensiz uyku ve sık gece atıştırmaları.
• Yüksek oranda trans yağ ve doymuş yağ içeren fast food türü beslenme.
• “Tek tip diyet” veya aşırı kalori kısıtlaması gibi metabolizmayı zorlayan yöntemler.

Ne Zaman Uzman Desteği Almalı?

• Kan şekeri ölçümleriniz normalin üzerinde çıkmaya başladıysa.
• Ailede tip 2 diyabet öyküsü varsa.
• Bel çevresi kadınlarda 88 cm, erkeklerde 102 cm’den fazlaysa.
• Düzenli egzersize ve dengeli beslenmeye rağmen kilo veremiyorsanız.

Unutmayın: İnsülin direnci doğru beslenme, düzenli fiziksel aktivite ve gerekli durumlarda medikal tedavi ile kontrol altına alınabilir. Erken dönemde uzman desteği almak, hem diyabet gelişimini hem de uzun vadeli sağlık risklerini önlemenin en güvenli yoludur.